عفونت واژن با علائمی مثل خارش، سوزش، تغییر ترشحات یا بوی غیرطبیعی شروع میشود؛ نشانه هایی که گاهی ساده به نظر میرسند، اما میتوانند علت های متفاوتی داشته باشند، شناخت علائم و علت عفونت واژن اهمیت دارد، زیرا انتخاب درمان مناسب به نوع عفونت بستگی دارد، در ادامه با انواع عفونت واژن، علائم، عوامل ایجاد کننده، روش های تشخیص و درمان آن آشنا میشویم.
عفونت واژن چیست؟
عفونت واژن به رشد بیش از حد یا ورود میکروب هایی مانند قارچ، باکتری یا انگل به محیط واژن گفته میشود که تعادل طبیعی این ناحیه را برهم میزند و این مشکل با خارش، سوزش، تغییر رنگ یا بوی ترشحات، درد هنگام ادرار یا رابطه جنسی همراه است و نوع علائم به عامل ایجادکننده عفونت بستگی دارد و به همین دلیل، تشخیص علت برای انتخاب درمان مناسب اهمیت دارد.
برای دریافت نوبت از دکتر سوزان پیروان با شماره ۰۹۹۱۹۱۹۱۱۴۸ تماس بگیرید.
چه افرادی بیشتر به عفونت واژن مبتلا میشوند؟
احتمال ابتلا به این عفونت برای تمام خانم ها و دخترها در هر رده سنی وجود دارد و معمولا به ندرت پیش می آید که خانمی در سنین بعد از یائسگی به عفونت واژن(Vaginitis) مبتلا شود، اما با این حال، برخی خانم ها بیشتر از سایرین در معرض عفونت هستند، از جمله:
- خانم های باردار
- خانم های مبتلا به دیابت و یا آن دسته از افرادی که سطح قند خون شان تحت کنترل نیست.
- خانم هایی که قرص های پیشگیری از بارداری مصرف می کنند.
- خانمهایی که از دوش واژینال و یا اسپری های واژنی استفاده می کنند.
- خانم هایی که به دلیل ابتلا به HIV سیستم ایمنی ضعیفی دارند.
- افرادی که آنتیبیوتیک مصرف میکنند، آنتیبیوتیکها ممکن است تعادل باکتری های طبیعی واژن را تغییر دهند و زمینه رشد بیشازحد قارچ را فراهم کنند.
- افرادی که رابطه جنسی محافظت نشده دارند.
بیشتر بخوانید: بیماری های زنان شامل چه مواردی است؟
انواع عفونت واژن
عفونت های واژن بسته به عامل ایجادکننده، علائم و روش درمان متفاوت هستند و مهمترین انواع آن عبارتاند از:
عفونت قارچی واژن
عفونت قارچی واژن در اثر رشد بیش از حد قارچ کاندیدا ایجاد میشود، خارش و سوزش شدید، قرمزی و ترشحات سفید و غلیظ که معمولا بوی مشخصی ندارند، از علائم آن هستند و مصرف آنتیبیوتیک، دیابت کنترل نشده و تغییرات هورمونی احتمال بروز این عفونت را افزایش میدهند.
واژینوز باکتریایی
واژینوز باکتریایی زمانی ایجاد میشود که تعادل طبیعی باکتری های واژن تغییر کند و ترشحات رقیق سفید یا خاکستری و بوی ناخوشایند، به خصوص پس از رابطه جنسی، از نشانه های معمول آن است، درمان این نوع عفونت با داروهای مناسب و طبق نظر پزشک انجام میشود.
تریکومونیازیس
تریکومونیازیس نوعی عفونت مقاربتی است که توسط انگل تریکوموناس واژینالیس ایجاد میشود، ترشحات زرد یا سبز، بوی نامطبوع، خارش، سوزش و درد هنگام ادرار یا رابطه جنسی ممکن است دیده شود و در صورت تشخیص، درمان همزمان شریک جنسی برای جلوگیری از انتقال مجدد اهمیت دارد.
واژینیت آتروفیک
واژینیت آتروفیک بیشتر در دوران یائسگی و به دنبال کاهش سطح استروژن ایجاد میشود، خشکی واژن، سوزش، خارش و درد هنگام رابطه جنسی از علائم اصلی آن هستند و درمان بر اساس شدت علائم و شرایط فرد انجام میشود و شامل مرطوب کنندهها یا درمان های هورمونی موضعی است.
علائم عفونت واژن
علائم عفونت واژن بسته به نوع عامل ایجادکننده متفاوت است و از تغییرات جزئی در ترشحات تا خارش و سوزش شدید متغیر است و مهمترین نشانهها عبارتاند از:
- تغییر در ترشحات واژن، افزایش مقدار، تغییر رنگ یا غلظت ترشحات
- بوی غیرطبیعی واژن به خصوص بوی تند یا ناخوشایند
- خارش و سوزش، احساس تحریک و ناراحتی در داخل یا اطراف واژن
- قرمزی و التهاب، حساس شدن پوست اطراف واژن و ایجاد تورم
- سوزش هنگام ادرار به ویژه در زمان عبور ادرار از ناحیه تحریک شده
- درد هنگام رابطه جنسی، احساس درد، سوزش یا ناراحتی حین نزدیکی
- خشکی یا احساس تحریک در واژن به خصوص در برخی انواع واژینیت
- درد یا ناراحتی در ناحیه لگن در صورت وجود التهاب یا عفونتهای همراه
نکته: وجود این علائم همیشه به معنای عفونت نیست و تشخیص علت، بهویژه در موارد تکرارشونده یا شدید، بهتر است توسط بهترین متخصص زنان در کرج انجام شود.
چه عواملی احتمال ابتلا به عفونت واژن را افزایش می دهد؟
عوامل مختلفی میتوانند تعادل طبیعی واژن را تغییر دهند یا شرایط رشد میکروب ها را فراهم کنند و مهمترین عوامل عبارتاند از:
- مصرف آنتیبیوتیکها، ممکن است با کاهش باکتریهای مفید، زمینه رشد بیشازحد قارچ را ایجاد کند.
- تغییرات هورمونی، بارداری، قاعدگی، یائسگی یا مصرف برخی داروهای هورمونی میتواند محیط واژن را تغییر دهد.
- رعایت نکردن بهداشت مناسب، شست و شوی ناکافی یا استفاده از روش های نامناسب میتواند تعادل طبیعی واژن را مختل کند.
- شست و شوی داخل واژن (دوش واژینال)، ممکن است باکتری های مفید را کاهش داده و تعادل طبیعی واژن را برهم بزند.
- پوشیدن لباس زیر تنگ یا مرطوب، گرما و رطوبت مداوم شرایط مناسبی برای رشد قارچها فراهم میکند.
- رابطه جنسی بدون محافظت، خطر ابتلا به برخی عفونت های مقاربتی مانند تریکومونیازیس را افزایش میدهد.
- ضعف سیستم ایمنی، برخی بیماری ها یا داروهای سرکوب کننده ایمنی احتمال بروز عفونت را افزایش میدهند.
درمان عفونت واژن
درمان عفونت واژن به نوع عفونت و عامل ایجادکننده آن بستگی دارد و مصرف خودسرانه دارو باعث تشدید علائم یا عود عفونت میشود، پس از تشخیص، پزشک ممکن است یکی از روش های زیر را توصیه کند:
داروهای ضدقارچ
برای درمان عفونت قارچی واژن از داروهای ضدقارچ استفاده میشود، این داروها به شکل کرم، شیاف واژینال یا قرص خوراکی تجویز میشوند و انتخاب نوع دارو و مدت مصرف به شدت علائم و شرایط فرد بستگی دارد و در دوران بارداری باید با نظر پزشک انجام شود.
آنتیبیوتیکها
درمان واژینوز باکتریایی با آنتی بیوتیک های مناسب انجام میشود، داروهایی مانند مترونیدازول یا کلیندامایسین ممکن است به صورت خوراکی یا موضعی تجویز شوند، نوع دارو و مدت درمان باید توسط پزشک تعیین شود و مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک توصیه نمیشود.
داروهای ضدانگل
تریکومونیازیس یک عفونت انگلی و مقاربتی است که به درمان اختصاصی نیاز دارد، داروهایی مانند مترونیدازول یا تینیدازول برای درمان آن استفاده میشوند و برای کاهش احتمال انتقال مجدد، معمولا شریک جنسی نیز باید هم زمان تحت درمان قرار گیرد.
درمان هورمونی موضعی
در مواردی که خشکی و التهاب واژن به دلیل کاهش استروژن، به ویژه پس از یائسگی، ایجاد شده باشد، پزشک ممکن است استروژن موضعی واژن را توصیه کند که این درمان میتواند به بهبود خشکی، سوزش و تحریک کمک کند و باید با توجه به شرایط فرد تجویز شود.
درمانهای موضعی
برخی عفونت های واژن را میتوان با داروهای موضعی مانند کرم، ژل یا شیاف واژینال درمان کرد و مزیت این روش، رساندن دارو به محل درگیر است؛ اما انتخاب دارو باید بر اساس علت عفونت انجام شود، زیرا درمان نامناسب باعث تداوم یا عود علائم میشود.
رعایت مراقبت های بهداشتی
در کنار درمان اصلی، رعایت بهداشت مناسب به کاهش تحریک و جلوگیری از عود برخی عفونتها کمک میکند و خشک نگه داشتن ناحیه تناسلی، تعویض لباس زیر مرطوب، استفاده از لباس های مناسب و پرهیز از دوش واژینال و محصولات معطر توصیه میشود.
درمان عفونت واژن با دستگاهDBD
از بیشترین مراجعه کنندگان به متخصص زنان، بانوانی هستند که با وجود انجام روش های درمانی مانند دارودرمانی و رعایت اصول بهداشتی نتیجه مطلوب را دریافت نکرده اند و این مسئله بسیار می تواند برای شخص آزاردهنده باشد.
اما با وجود پیشرفت علم پزشکی در این زمینه جای هیچ گونه نگرانی نیست، بلکه در صورت عدم پاسخ دهی روش های درمانی گفته شده پزشک شما می تواند با دستگاه دی بی دی پلاسما اقدام به درمان عفونت واژن شما بکند.
کاربرد دستگاه دی بی دی پلاسما چیست؟
این تکنولوژی به کمک بانوانی آمده است که به طور مکرر دچار عفونت های واژینال می شوند و با وجود روش های درمانی مختلف نمی توانند از این عارضه رهایی پیدا کنند، این دستگاه ادعایش بر این است که در یک جلسه عفونت های واژن را درمان میکند، اما برخی پزشکان متخصص در این زمینه بنابر شدت عفونت های واژینال و برای جواب دهی بهتر توصیه می کنند که 2 جلسه در فاصله دو هفته از این روش برای رهایی کامل از این عارضه استفاده شود.
آیا راهی برای پیشگیری از بروز عفونت واژنی وجود دارد؟
اگرچه نمیتوان از تمام عفونت های واژن پیشگیری کرد، رعایت برخی نکات احتمال بروز یا عود آنها را کاهش میدهد:
- ناحیه تناسلی را تمیز و خشک نگه دارید.
- از دوش واژینال و شوینده های معطر استفاده نکنید.
- لباس زیر نخی و نسبتا آزاد بپوشید و لباس مرطوب را سریع تعویض کنید.
- هنگام استفاده از سرویس بهداشتی، از جلو به عقب پاک کنید.
- آنتی بیوتیک ها را فقط در صورت تجویز پزشک مصرف کنید.
- در روابط جنسی، استفاده از کاندوم خطر برخی عفونت های مقاربتی را کاهش میدهد.
- در صورت ابتلا به عفونت های مکرر، برای بررسی علت و دریافت درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید.
برای درمان عفونت واژن در دوران بارداری چه باید کرد؟
در دوران بارداری، درمان عفونت واژن باید با تشخیص و تجویز پزشک انجام شود، زیرا انتخاب دارو به نوع عفونت و شرایط مادر و جنین بستگی دارد و برای مثال، عفونت قارچی معمولا با داروهای ضدقارچ موضعی درمان میشود و در بارداری نباید خودسرانه از داروهای خوراکی استفاده کرد، در صورت مشاهده ترشحات غیرطبیعی، خارش، سوزش، بوی نامطبوع یا درد، بهتر است برای تشخیص دقیق و شروع درمان مناسب به پزشک مراجعه کنید.
در صورت بازگشت مجدد عفونت واژن چه باید کرد؟
در صورت مشاهده مجدد علائم عفونت واژن، حتما باید به پزشک مراجعه شود، حدود پنج درصد خانم ها، چهار مرتبه در سال و یا بیشتر به عفونت واژنی مبتلا می شوند، این مورد در خانم های مبتلا به دیابت و یا خانم هایی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، بیشتر خواهد بود.
معمولا در چنین شرایطی، مصرف داروهای ضد قارچی به مدت شش ماه و یا بیشتر برای بیمار در نظر گرفته خواهد شد و بهترین روش درمانی برای این دسته از افراد دستگاه دی بی دی پلاسماست.
سوالات متداول
بعضی موارد خفیف ممکن است بدون درمان برطرف شوند، اما برای تشخیص نوع عفونت و جلوگیری از عود یا عوارض، بهتر است در صورت تداوم علائم به پزشک مراجعه شود.
بهتر است تا مشخص شدن علت عفونت و بهبود علائم، رابطه جنسی به تعویق بیفتد؛ به ویژه اگر احتمال عفونت مقاربتی وجود داشته باشد.
خیر. ترشحات سفید یا شفاف بدون بوی نامطبوع و علائم دیگری مانند خارش و سوزش میتوانند طبیعی باشند و تغییر غیرعادی در ترشحات بهتر است بررسی شود.
در نهایت…
عفونت واژن به دلایل مختلفی مانند رشد بیش از حد قارچ، تغییر تعادل باکتریهای طبیعی یا عفونت های مقاربتی ایجاد شود و علائمی مانند خارش، سوزش، تغییر ترشحات و بوی غیرطبیعی داشته باشد و از آنجا که درمان هر نوع عفونت متفاوت است، تشخیص علت پیش از مصرف دارو اهمیت دارد و رعایت بهداشت مناسب، پرهیز از دوش واژینال و توجه به علائم به پیشگیری و کنترل عفونت کمک میکند و در صورت تداوم یا عود علائم، مراجعه به پزشک ضروری است.